Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun‘un TBMM Genel Kurulu‘nda kabul edilmesi ve Resmi Gazete‘de yayımlanmasıyla birlikte Çevre Kanunu‘na getirilen değişiklikler, özellikle Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) muafiyeti ekseninde tepkiyle karşılandı.

Yasa değişikliği ile Çevre Kanunu‘na ‘23 Haziran 1997 tarihinden önce yatırım programına alınmış olup, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla planlama aşaması geçmiş olan veya ihalesi yapılmış olan veya üretim veya işletmeye başlamış olan projeler ile bunların gerçekleştirilmesi için zorunlu olan yapı ve tesisler ÇED kapsamı dışındadır‘ şeklinde geçici madde eklendi.

Böylelikle hem ÇED zorunluluk tarihi 1993‘ten 1997‘e uzatılmış, hem de planlama aşaması henüz bitmiş olan projeler ile bunların yan üniteleri ÇED‘den muaf tutuluyor. Yani, İstanbul‘a 3. köprü, 3. havaalanı, Gebze-İzmir otoyolu, Hasankeyf‘i sular altında bırakacak Ilısu Barajı, nükleer santraller, kıyılara yapılacak işletmeler gibi projeler ÇED kapsamı dışına çıkartıldı.

Plansız yapılaşma

Çevre Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu Başkanı Baran Bozoğlu, yasa kapsamında ÇED sürecinin işletilmeyeceği projelere örnek olarak 3. köprüyü, çevreye verdiği zararlarla bilinen HES ve termik santral projelerini gösterdi. Bozoğlu "Mantar gibi türeyen tesisler, önlerinde herhangi bir çevre mevzuatı engeli olmadan, kimseye sormadan, halkın fikirlerini almadan tesislerini, enerji santrallerini kurabilecekler.

Çevre kirliliğinin önümüzdeki süreçte oldukça artacağı, doğal alanların yok olacağı ve halk sağlığının olumsuz etkileneceği kesindir. Plansız yapılaşma sanayide de bu değişiklikle beraber artacaktır" dedi.

Hukuk tanımazlık